Instrument Pomocy Przedakcesyjnej
Instrument kieruje pomoc przedakcesyjną do krajów posiadających status krajów kandydujących: Chorwacja, Turcja i Była Jugosłowiańska Republika Macedonii oraz potencjalnych kandydatów: Albania, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra, Serbia, wraz z Kosowem (według zapisów rezolucji nr 1244 Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych).
Obszary pomocy: wzmacnianie instytucji demokratycznych; wspieranie i ochrona praw człowieka i podstawowych wolności, zwiększanie poszanowania praw mniejszości (w tym wspieranie równości płci i niedyskryminacji); reforma administracji publicznej; reformy gospodarcze; rozwój społeczeństwa obywatelskiego; integracja społeczna; pojednanie i działania na rzecz budowy zaufania; współpraca regionalna i transgraniczna.
W przypadku krajów kandydujących pomoc wykorzystywana jest również do wspierania następujących dziedzin: przyjęcia i wprowadzania w życie dorobku prawnego UE; wspierania opracowania kierunków polityki, jak również przygotowania do wdrażania wspólnej polityki rolnej i polityki spójności UE oraz do zarządzania tymi politykami.
W przypadku potencjalnych kandydatów pomoc wykorzystywana jest również do wspierania: stopniowego dostosowywania prawa do dorobku prawnego UE; rozwoju społecznego, gospodarczego i terytorialnego obejmującego m.in. działania związane z infrastrukturą i inwestycjami, zwłaszcza w dziedzinach rozwoju regionalnego, rozwoju zasobów ludzkich i rozwoju obszarów wiejskich.
Instrument obejmuje pięć komponentów:
1. Pomoc w okresie przejściowym oraz rozwój instytucjonalny;
2. Współpraca transgraniczna;
3. Rozwój regionalny;
4. Rozwój zasobów ludzkich;
5. Rozwój obszarów wiejskich.
Komponenty 1. i 2. są dostępne dla wszystkich krajów-beneficjentów. Komponenty: 3., 4. i 5. są dostępne wyłącznie dla krajów kandydujących. Ich struktura została zaprojektowana na podstawie funduszy strukturalnych, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Rozwoju Obszarów Wiejskich, aby pomóc tym krajom w przygotowaniach do zarządzania tymi funduszami po przystąpieniu do UE.
Dofinansowanie może być przyznane m.in. w formie dotacji i zamówień publicznych.
Beneficjenci: osoby fizyczne i prawne z państw członkowskich UE, państw-beneficjentów Instrumentu Pomocy Przedakcesyjnej i Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa i Partnerstwa, państw należących do EOG (Islandia, Liechtenstein i Norwegia). Inne państwa kwalifikują się pod warunkiem ustanowienia wzajemnego dostępu do ich pomocy zagranicznej.
Podstawa prawna:
Rozporządzenie Rady nr 1085/2006 (WE) z 17 lipca 2006 r. ustanawiające Instrument Pomocy Przedakcesyjnej (Dz. U. L 210 z 31.7.2006)