Przejdź do treści głównej

Program Polska Wschodnia

Program Polska Wschodnia (PO PW) to instrument wsparcia rozwoju społeczno-gospodarczego pięciu województw: lubelskiego, podlaskiego, podkarpackiego, świętokrzyskiego i warmińsko-mazurskiego. Środki przeznaczane są na rozwój innowacyjnej przedsiębiorczości oraz na inwestycje w komunikację miejską, drogi i kolej.

Kto może występować o dotację?

O dotacje z Programu Polska Wschodnia występować mogą przede wszystkim:

  • przedsiębiorstwa typu startup,
  • MŚP,
  • ośrodki innowacji jako animatorzy Platform startowych,
  • jednostki samorządu terytorialnego,
  • PKP PLK S.A.

Szczegółowe informacje na temat podmiotów uprawnionych do wnioskowania o wsparcie publikowane są każdorazowo w dokumentacji konkursu o dofinansowanie. Zobacz listę ogłoszeń o naborach wniosków

Dla kogo projekty? 

Z projektów finansowanych z Programu Polska Wschodnia korzystać będą w dużym stopniu małe i średnie przedsiębiorstwa.
Z inwestycji w infrastrukturę drogową i kolejową skorzystają wszyscy mieszkańcy makroregionu. Ułatwienia w komunikacji nie tylko ułatwią podróżowanie, ale przede wszystkim zwiększą mobilność pracowników i poprawią dostęp do pracy.

Struktura i możliwości

Przedsiębiorcza Polska Wschodnia

Działanie 1.1. Platformy startowe dla nowych pomysłów

Platformy startowe dla nowych pomysłów to pierwsze, realizowane na tak szeroką skalę, przedsięwzięcie w Polsce, które wspiera startupy. Program skierowany jest do młodych ludzi (do 35 r.ż.), którzy mają pomysł na innowacyjny biznes i chcą rozwijać go w Polsce Wschodniej. Do programu zgłaszać się mogą zarówno pojedyncze osoby, jak i zespoły z całej Polski. Ważne, aby pomysł nie był przedmiotem prowadzonej już działalności gospodarczej.
Istotnym elementem Platform startowych jest stworzenie wokół nich ekosystemu wspierania startupów (angażującego władze miast, uczelnie, przedsiębiorców oraz inwestorów), który sprzyjać będzie rozwojowi innowacyjnej przedsiębiorczości w Polsce Wschodniej. Środki na realizację działania: 200 mln euro (z czego 20 mln euro przeznaczono na pilotaż).
Dowiedz się więcej na temat Platform startowych dla nowych pomysłów

Działanie 1.2. Internacjonalizacja MŚP

Celem działania jest zwiększenie aktywności gospodarczej mikro, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) z Polski Wschodniej na rynkach międzynarodowych. Aby ubiegać się o dofinansowanie z POPW, firmy muszą posiadać w swojej ofercie co najmniej jeden produkt, który może być przedmiotem sprzedaży. Wsparcie udzielane jest dwuetapowo. Środki na realizację całego działania: 115 mln euro.
Dowiedz się więcej na temat internacjonalizacji MŚP

Działanie 1.3. Wsparcie ponadregionalnych powiązań kooperacyjnych

Adresatem wsparcia są MŚP działające w ramach ponadregionalnych powiązań kooperacyjnych. Jego celem jest zwiększenie potencjału firm z Polski Wschodniej w zakresie zdolności do realizowania procesów innowacyjnych. Wsparcie udzielane będzie w ramach dwóch poddziałań.

Poddziałanie 1.3.1. Wdrażanie innowacji przez MŚP 

Wsparcie przeznaczone jest na projekty prowadzące do stworzenia innowacyjnych (na poziomie kraju) produktów poprzez wdrożenie (własnych lub nabytych wyników) wyników prac badawczo-rozwojowych (B+R). Dotację firmy mogą przeznaczyć na poszczególne etapy procesu inwestycyjnego, którego finałem jest wprowadzenie na rynek nowego produktu. Środki na realizację całego poddziałania: 100 mln euro.
Dowiedz się więcej na temat wdrażania innowacji przez MŚP

Poddziałanie 1.3.2. Tworzenie sieciowych produktów przez MŚP

Wsparcie skierowane jest do konsorcjów MŚP, składających się z co najmniej 10 firm. Dofinansowanie przeznaczone jest na stworzenie innowacyjnych produktów sieciowych wykorzystujące potencjał i walory makroregionu. Chodzi o przedsięwzięcia, które jedną koncepcją połączą rozproszone atrakcje, miejsca, obiekty i usługi tak, że utworzą one gotową do sprzedaży ofertę. Środki na realizację całego poddziałania: 160 mln euro.
Dowiedz się więcej na temat tworzenia sieciowych produktów przez MŚP

Działanie 1.4. Wzór na konkurencję

Wzór na konkurencję to szansa dla MŚP z Polski Wschodniej, które chcą budować swoją przewagę konkurencyją dzięki wykorzystaniu wzornictwa. Wsparcie udzielane jest dwuetapowo. Środki na realizację całego działania: 144 mln euro.
Dowiedz się więcej na temat Wzoru na konkurencję

Nowoczesna Infrastruktura Transportowa

Działanie 2.1. Zrównoważony transport miejski

Program przewiduje dofinansowanie kompleksowych projektów w zakresie tworzenia nowych bądź rozbudowy istniejących ekologicznych zintegrowanych sieci transportu miejskiego, obejmujące takie zadania jak:

  • budowa/przebudowa sieci autobusowych, trolejbusowych i tramwajowych, wraz z zakupem niskoemisyjnego taboru;
  • budowa/przebudowa niezbędnej infrastruktury na potrzeby komunikacji miejskiej, w tym intermodalnych dworców przesiadkowych;
  • wdrożenie nowych, rozbudowa lub modernizacja istniejących systemów telematycznych na potrzeby komunikacji miejskiej.

Poprawa układów transportowych 5 miast wojewódzkich i ich obszarów funkcjonalnych na zasadach przewidzianych w Umowie Partnerstwa. Środki na realizację całego działania: 440 mln euro.

Działanie 2.2. Infrastruktura drogowa

Fundusze POPW zostały przeznaczone na inwestycje na drogach krajowych i wojewódzkich w obrębie stolic województw Polski Wschodniej, zapewniające ich połączenie z siecią dróg krajowych, w tym TEN-T. Możliwe są również inwestycje dotyczące budowy/przebudowy dróg wojewódzkich w obszarach funkcjonalnych, włączające je do systemu dróg krajowych, w tym sieci TEN-T. W ramach pierwszego konkursu do dofinansowania wybrano 14 inwestycji w Polsce Wschodniej. Kolejny konkurs w działaniu zostanie ogłoszony w 1 wrześni br. Wnioski będą przyjmowane od 1 do 31 października 2016 r. Budżet konkursu wyniesie 800 mln zł. Środki na realizację całego działania: 476 mln euro.

Ponadregionalna Infrastruktura Kolejowa

Działanie 3.1. Infrastruktura kolejowa

Jednym z celów Programu jest wzmocnienie wewnętrznych i uzupełnienie zewnętrznych połączeń w transporcie kolejowym Polski Wschodniej stosownie do zapisów ujętych w Strategii rozwoju społeczno-gospodarczego Polski Wschodniej do roku 2020.
Środki POPW zostały przeznaczone na realizację inwestycji na odcinkach służących poprawie dostępności transportowej w obrębie Polski Wschodniej, a jednocześnie istotnych pod względem wzmacniania makroregionalnych potencjałów rozwojowych. Interwencja obejmuje inwestycje w infrastrukturę istniejących linii kolejowych (m.in. podniesienie jej parametrów technicznych, wymiana przestarzałych elementów, wprowadzenie nowoczesnych rozwiązań, elektryfikacja niektórych odcinków).
Kompleksowe inwestycje w ponadregionalną infrastrukturę kolejową doprowadzą przede wszystkim do podwyższenia parametrów technicznych linii kolejowych, co spowoduje zwiększenie przepustowości połączeń pasażerskich i towarowych między miastami wojewódzkimi Polski Wschodniej.
Środki na realizację całego działania: 330 mln euro.
Dowiedz się więcej na temat działania Infrastruktura kolejowa

Pomoc Techniczna

Działanie 4.1. Wsparcie procesu wdrażania oraz promocja programu

W POPW wydzielono także fundusze na wsparcie wdrażania Programu, sprawne i prawidłowe przygotowanie i realizację projektów przez beneficjentów oraz zapewnienie skutecznego systemu informacji i promocji. Środki na realizację całego działania: 34 mln euro.

Sposób finansowania programu

Program Polska Wschodnia finansowany jest z dwóch źródeł:

  • Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, z którego na program przeznaczone jest 2 mld euro;
  • środków krajowych – publicznych i prywatnych, których minimalne zaangażowanie wynosi 353 mln euro.  

Ostateczne zaangażowanie środków krajowych, głównie prywatnych, w momencie zamknięcia programu będzie znacznie wyższe. Wskazana kwota została wyliczona w oparciu o ogólne zasady unijne, według których minimalny wkład środków krajowych w słabiej rozwiniętych województwach (zaliczają się do nich wszystkie regiony Polski Wschodniej), to 15%. Jednak w wielu projektach w tym programie występować będzie pomoc publiczna, co będzie wymagało wyższego wkładu krajowego, wnoszonego przez realizatorów projektów, głównie ze środków prywatnych i samorządowych.

Sposób finansowania projektów

W zależności od rodzaju podmiotu korzystającego ze wsparcia oraz specyfiki projektu różna jest struktura finansowania.
Pierwsza podstawowa zasada mówi, że dofinansowane mogą być jedynie tzw. koszty kwalifikowane. Katalog takich kosztów określony jest dla każdego programu i typu projektu. Jeżeli pojawi się potrzeba zrealizowania działań, które nie znalazły się na liście kosztów kwalifikowanych, należy sfinansować je ze środków własnych.
W części projektów finansowanych w programie Polska Wschodnia wymagane jest, aby ich realizatorzy partycypowali w kosztach, wnosząc tzw. wkład własny. Zasada ta dotyczy projektów, w których występuje pomoc publiczna.
Beneficjenci otrzymują dofinansowanie w formie:

  • refundacji – wypłacane wsparcie stanowi zwrot całości lub części wydatków rzeczywiście poniesionych przez realizatora projektu i sfinansowanych z jego własnych środków
    lub
  • zaliczki – wypłacanej na poczet planowanych wydatków.

Ostateczne rozliczenie dokonywane jest zawsze na podstawie dokumentów wskazujących na faktycznie i prawidłowo poniesione wydatki.

Zaangażowane instytucje

Instytucja Zarządzająca
Za zarządzanie Programem Polska Wschodnia odpowiada Instytucja Zarządzająca, znajdująca się w strukturach Ministerstwa Rozwoju. Odpowiada ona za sprawną i poprawną realizację programu – zarówno w ujęciu całościowym, jak i na poziomie poszczególnych projektów. Wydaje ponadto wytyczne, zalecenia i podręczniki dotyczące różnych aspektów związanych z realizacją programu oraz prowadzi działania promocyjno-informacyjne.

Kompetencje Instytucji Zarządzającej są bardzo szerokie – począwszy od opracowania samego programu, poprzez wybór projektów do dofinansowania, zlecanie płatności na rzecz beneficjentów i weryfikację poprawności ponoszonych przez nich wydatków, aż po całościowe monitorowanie postępów realizacji programu i weryfikację osiąganych celów.
Zadania Instytucji Zarządzającej programem, zgodnie z ustawą o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tzw. ustawa wdrożeniowa).

Instytucje Pośredniczące
Instytucja Zarządzająca programem może przekazać wykonywanie części swoich zadań do Instytucji Pośredniczących. Powołując je, przekazuje część zadań i jednocześnie odpowiedzialność za ich realizację. Instytucja Zarządzająca nadal jednak pozostaje odpowiedzialna za wdrażanie całego programu.
Rolę Instytucji Pośredniczącej mogą pełnić wyłącznie jednostki sektora finansów publicznych. Zakres jej obowiązków określa umowa lub porozumienie. Mogą to być na przykład zadania związane z zarządzaniem i wdrażaniem części programu dotyczącej określonej tematyki, w której specjalizuje się dana instytucja, np. ochrony środowiska, rozwoju przedsiębiorstw czy budowy dróg.

  • Przedsiębiorcza Polska Wschodnia i Nowoczesna Infrastruktura Transportowa - Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości
  • Ponadregionalna Infrastruktura Kolejowa - Centrum Unijnych Projektów Transportowych

Eksperci
Na potrzeby oceny wniosków o dofinansowanie z Programu Polska Wschodnia powoływani mogą być eksperci. Są to osoby posiadające specjalistyczną wiedzę w dziedzinach, których dotyczy przewidziane w programie wsparcie. Ich zadaniem jest uczestnictwo w weryfikacji projektów i zapewnienie rzetelnej i bezstronnej oceny.
Więcej informacji

Punkty informacyjne

Za funkcjonowanie Sieci Punktów Informacyjnych Funduszy Europejskich odpowiada Ministerstwo Rozwoju.

Przydatne linki

Podstawowe dokumenty

Program Polska Wschodnia 2014-2020

Szczegółowy Opis Osi Priorytetowych Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020

Wszystkie dokumenty na stronie PO PW

Wyraź opinię 2 0

na skróty / spis treści